Now Reading: ૧૯૩૨ના પત્રમાં ગાંધીજીએ દલિતો માટે અલગ મતદાર મંડળનો વિરોધ કર્યો હતો
-
01
૧૯૩૨ના પત્રમાં ગાંધીજીએ દલિતો માટે અલગ મતદાર મંડળનો વિરોધ કર્યો હતો
A letter written by Mahatma Gandhi from Yerawada jail on September 13, 1932, announced a fast unto death to oppose a separate electorate for Dalits proposed under the Communal Award. Gandhi wrote…
ટૂંકમાં વાર્તા
યેરવડા જેલમાંથી ૧૩ સપ્ટેમ્બર ૧૯૩૨ના રોજ મહાત્મા ગાંધીએ એક પત્ર લખીને કોમી એવોર્ડ અંતર્ગત દલિતો માટે પ્રસ્તાવિત અલગ મતદાર મંડળના વિરોધમાં આમરણ અનશનની જાહેરાત કરી હતી. ગાંધીજીએ બ્રિટિશ વડાપ્રધાન રામસે મેકડોનાલ્ડને પત્ર લખીને જણાવ્યું હતું કે તેઓ આ નિર્ણયનો પોતાના પ્રાણ આપીને પણ વિરોધ કરશે કારણ કે આ એવોર્ડ હિન્દુ સમાજને વિભાજિત કરી દેશે. બી.આર. આંબેડકરે દલિતોના રાજકીય પ્રતિનિધિત્વની સુરક્ષા માટે અલગ મતદાર મંડળનું સમર્થન કર્યું હતું.
ગાંધીજીના એક સપ્તાહ લાંબા ઉપવાસના પરિણામે પૂના કરાર થયો હતો જેની વાટાઘાટો આંબેડકર અને મદન મોહન માલવિયાએ કરી હતી. આ કરાર દ્વારા અલગ મતદાર મંડળનો વિચાર પડતો મૂકાયો હતો પરંતુ સામાન્ય મતદાર મંડળમાં દલિતો માટે બેઠકો અનામત રાખવામાં આવી હતી જે દલિત પ્રતિનિધિત્વ માટે એક સીમાચિહ્નરૂપ બની હતી. ધ ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના અહેવાલ મુજબ ગાંધીજીએ ૧૯૧૯માં રોલેટ એક્ટ વિરુદ્ધ સત્યાગ્રહ સ્થગિત કરવા અને દક્ષિણ આફ્રિકામાં ભારતીયો વિરુદ્ધના ભેદભાવપૂર્ણ કાયદાઓ પર પ્રકાશ પાડવા માટે પણ પત્રોનો ઉપયોગ કર્યો હતો.
ધ ઇન્ડિયન ઓપિનિયન
અલગ મતદાર મંડળને લઈને ગાંધી અને આંબેડકર વચ્ચેનો સંઘર્ષ ઘણીવાર હીરો અને વિલનની વાર્તા તરીકે રજૂ કરવામાં આવે છે. પરંતુ ગાંધીજીએ સ્વીકાર્યું હતું કે તેઓ કદાચ ખોટા હોઈ શકે છે અને તેમણે પોતાના સંભવિત મૃત્યુને ભૂલ માટેનું પ્રાયશ્ચિત ગણાવ્યું હતું. રાજકીય સુરક્ષા માટે આંબેડકરનો આગ્રહ પણ એટલો જ સિદ્ધાંતનિષ્ઠ હતો. પૂના કરાર એક સમાધાન હોવા છતાં તેણે ભારતના અનામત માળખાને આકાર આપ્યો છે. સાચી કસોટી એ છે કે શું આ સિસ્ટમે આંબેડકરના ગરિમાના લક્ષ્યને પૂર્ણ કર્યું છે કે પછી માત્ર જ્ઞાતિની ઓળખને કાયમી બનાવી છે જે એક એવો પ્રશ્ન છે જેનો ઉકેલ બંને નેતાઓ સંપૂર્ણપણે લાવી શક્યા ન હતા.
સ્ત્રોત: timesofindia.indiatimes.com
આ વાર્તા ઉપર દર્શાવેલ સ્ત્રોતમાંથી AI દ્વારા સંશ્લેષિત કરવામાં આવી છે.
